19 February 2026
29
เมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ 2569 คณะกรรมการประสานงานองค์กรพัฒนาเอกชน (กป.อพช.) และเครือข่าย People Go Network ออกแถลงการณ์ร่วม แสดงความกังวลอย่างยิ่งต่อกรณีการปรากฏบาร์โค้ดหรือคิวอาร์โค้ดบนบัตรเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (ส.ส.) ซึ่งอาจสามารถตรวจสอบย้อนกลับไปถึงผู้ใช้สิทธิลงคะแนนได้
แถลงการณ์ระบุว่า หลักการเลือกตั้งตามรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2560 กำหนดไว้อย่างชัดเจนว่าการออกเสียงลงคะแนนต้องเป็นไปโดย “ตรง” และ “ลับ” รวมถึงต้องสุจริตและเที่ยงธรรม การดำเนินการใด ๆ ที่ทำให้เกิดข้อสงสัยต่อหลักการลงคะแนนโดยลับ ย่อมกระทบต่อความเชื่อมั่นของประชาชน และอาจถือเป็นการละเมิดสิทธิขั้นพื้นฐานทางการเมือง
เครือข่ายฯ เห็นว่า การที่บัตรเลือกตั้งอาจเชื่อมโยงถึงตัวผู้ลงคะแนนได้ เป็นประเด็นร้ายแรงที่ไม่อาจมองว่าเป็นเพียงความผิดพลาดทางเทคนิค หากแต่ส่งผลกระทบโดยตรงต่อเสรีภาพในการแสดงเจตจำนงทางการเมืองของประชาชน และอาจบั่นทอนความชอบธรรมของกระบวนการเลือกตั้งโดยรวม
ทั้งนี้ กป.อพช. และ People Go Network ได้เรียกร้องให้มีการสอบสวนอย่างอิสระ โปร่งใส และตรวจสอบได้ หากพบว่ามีการกระทำที่ขัดต่อรัฐธรรมนูญหรือกฎหมายเลือกตั้ง ผู้เกี่ยวข้องต้องรับผิดทั้งทางวินัย ทางแพ่ง และทางอาญา รวมถึงต้องมีมาตรการเยียวยาความเสียหายต่อประชาชนผู้ใช้สิทธิเลือกตั้ง
นอกจากนี้ ยังเรียกร้องให้ศาลพิจารณาวินิจฉัยประเด็นดังกล่าวอย่างเร่งด่วน และหากพบว่ามีการละเมิดหลักการเลือกตั้งอย่างมีนัยสำคัญ ควรมีมาตรการทางกฎหมายที่เหมาะสมเพื่อฟื้นฟูความชอบธรรมของกระบวนการประชาธิปไตย
ในประเด็นการแต่งตั้งคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) เพิ่มเติมจำนวน 2 ตำแหน่งที่จะครบวาระในวันที่ 26 กุมภาพันธ์นี้ แถลงการณ์ระบุว่ากระบวนการแต่งตั้งองค์กรอิสระควรเป็นไปอย่างโปร่งใส ยึดโยงกับประชาชน และไม่ควรเร่งรัดในช่วงที่ยังมีข้อกังขาต่อการปฏิบัติหน้าที่ของ กกต.
พร้อมกันนี้ เครือข่ายฯ ยังแสดงจุดยืนสนับสนุนกระบวนการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ โดยเห็นว่าผลการลงประชามติที่ประชาชนเห็นชอบให้มีการจัดทำรัฐธรรมนูญใหม่ สะท้อนเจตจำนงร่วมของสังคมไทยในการฟื้นฟูหลักสิทธิมนุษยชน หลักนิติธรรม และการมีส่วนร่วมอย่างแท้จริง และควรเดินหน้าสู่กระบวนการจัดตั้งสภาร่างรัฐธรรมนูญที่มาจากการเลือกตั้งของประชาชนทั้งหมด
กป.อพช. และเครือข่าย People Go Network ย้ำว่า การเลือกตั้งมิใช่เพียงกระบวนการนับคะแนน หากแต่เป็นการแสดงออกถึงอำนาจอธิปไตยของประชาชนแต่ละคนอย่างเสรีและปลอดภัย การคุ้มครองหลักการลงคะแนนโดยลับจึงเป็นหัวใจสำคัญของประชาธิปไตย และเป็นพันธกรณีที่รัฐต้องรับรองอย่างเคร่งครัด