15 January 2026
11557
กป.อพช. ร่วมกับภาคีเครือข่าย ยื่น กกต. เรียกร้อง “ออกแบบคูหาใหม่” แสดงตัวครั้งเดียว รับบัตร 3 ใบ ป้องกันประชาชนเสียสิทธิประชามติ ชี้แยกรับบัตร-แยกคูหา เพิ่มอุปสรรค ทำประชาชนเสียสิทธิประชามติ
14 มีนาคม 2569 ณ สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) นายเลิศศักดิ์ คำคงศักดิ์ ประธานคณะกรรมการประสานงานองค์กรพัฒนาเอกชน (กป.อพช.) พร้อมภาคีเครือข่าย เดินทางเข้ายื่นหนังสือต่อคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) เรียกร้องให้มีการแก้ไขระเบียบการจัดคูหาออกเสียงประชามติ ในการเลือกตั้งทั่วไปวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 โดยเสนอให้ใช้ระบบ “แสดงตัวครั้งเดียว รับบัตร 3 ใบ เข้าคูหาเดียว” เพื่ออำนวยความสะดวกและคุ้มครองสิทธิของประชาชนอย่างแท้จริง
กป.อพช. ระบุว่า ระเบียบ กกต. พ.ศ. 2568 ที่กำหนดให้ประชาชนต้องแยกขั้นตอนการรับบัตรเลือกตั้ง สส. 2 ใบ ออกจากการรับบัตรประชามติอีก 1 ใบ รวมถึงการแยกคูหาออกเสียง เป็นกระบวนการที่ซ้ำซ้อนและสร้างความสับสนโดยไม่จำเป็น อาจทำให้ประชาชนเข้าใจผิดว่าการลงคะแนนเสร็จสิ้นแล้วตั้งแต่บัตรเลือกตั้ง สส. และละเลยการใช้สิทธิประชามติไปโดยไม่รู้ตัว
นายเลิศศักดิ์ เปิดเผยว่า หากการจัดการคูหาทำให้จำนวนผู้มาใช้สิทธิประชามติน้อยกว่าผู้มาเลือกตั้ง สส. อย่างมีนัยสำคัญ ย่อมส่งผลกระทบต่อความชอบธรรมของผลประชามติ และอาจถูกใช้เป็นข้ออ้างในการขัดขวางกระบวนการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ในอนาคต
“การให้ประชาชนต้องต่อแถวสองรอบ แสดงตัวสองครั้ง คือการเพิ่มต้นทุนเวลาและสร้างอุปสรรคต่อการใช้สิทธิ หาก กกต. ไม่ตอบกลับภายใน 7 วัน หรือภายในสิ้นเดือนนี้ เครือข่ายจะดำเนินการฟ้องศาลปกครองในข้อหาละเว้นการปฏิบัติหน้าที่หรือทำให้เกิดความเฉื่อยชาในการปฏิบัติงานทันที” นายเลิศศักดิ์ กล่าว
ด้าน นายซอฮาบูดีน เยาะละพา นักปกป้องสิทธิมนุษยชนและผู้ประสานงานเครือข่ายพิทักษ์สายน้ำปัตตานี ระบุว่า ในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ ซึ่งคูหาเลือกตั้งจำนวนมากมีข้อจำกัดด้านพื้นที่และทรัพยากร ขั้นตอนที่ซับซ้อนจะยิ่งเป็นภาระของประชาชน โดยเฉพาะในชนบท
“การให้ชาวบ้านลงชื่อสองรอบ เดินเข้าออกสองคูหา คือการเพิ่มต้นทุนเวลาในการทำมาหากิน และอาจทำให้ตัดสินใจไม่ใช้สิทธิประชามติ เราต้องการรัฐธรรมนูญที่มาจากประชาชนจริง ๆ ดังนั้น กติกาการเลือกตั้งต้องเอื้อให้ประชาชนใช้สิทธิได้ง่ายที่สุด” นายซอฮาบูดีน กล่าว
ข้อเสนอ "รวมบัตร - รวมคูหา"
ในหนังสือที่ยื่นต่อ กกต. กป.อพช. เสนอแนวทางปรับปรุงเชิงระบบ ได้แก่
แสดงตัวครั้งเดียว เพื่อตรวจสอบสิทธิและลงชื่อรับบัตรทั้งหมดในคราวเดียว
รับบัตร 3 ใบพร้อมกัน ได้แก่ บัตรเลือกตั้งแบบแบ่งเขต บัตรเลือกตั้งแบบบัญชีรายชื่อ และบัตรประชามติ
เข้าคูหาเดียว เพื่อให้ประชาชนใช้สิทธิครบถ้วนในรอบเดียว โดยมีเจ้าหน้าที่ให้คำแนะนำอย่างชัดเจน
ทั้งนี้ เครือข่ายเรียกร้องให้ กกต. เร่งแก้ไขระเบียบก่อนวันเลือกตั้ง เพื่อป้องกันการละเมิดสิทธิทางการเมืองของประชาชน และรักษาความน่าเชื่อถือของกระบวนการประชามติในฐานะกลไกประชาธิปไตยที่สำคัญของสังคมไทย
ข้อมูลและภาพจาก คณะกรรมการประสานงานองค์กรพัฒนาเอกชน-กป.อพช.
